De vlam: socialistisch weekblad

159 0
close

Waarom wilt u dit item rapporteren?

Opmerkingen

Verzenden
s.n. 1918, 01 Juni. De vlam: socialistisch weekblad. Geraadpleegd op 14 oktober 2019, op https://nieuwsvandegrooteoorlog.hetarchief.be/nl/pid/m03xs5kd8j/
Toon tekst

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Sste Jaargang. — Nr. 14. PRUSMO CENTÎEM. Znt.Arrlnrr 1 ste Jnrn 1 Q1 R. Abonnementsprijs 3 maand. , Fr. 1.50 6 maand.... 2.50 IBeheer en Redaktie : 120, E. Bockstae|laan LAKEN DE VLAM Abonnementsprijs : 3 maand... Fr. 1.50 1 6 maand.... 2.50 ] Aankondigingen worden aangenoraen : M. E. BIDEZ 75, Anspachlaan, 75 BRUbShL (Beurs) SOCIAAL-DEMOKRATISCH WEEKBLAD Vlaanderens Wetnevende Macht. Onitïer àezeai tited brengt de « Gazet van Brassai » obis een artikel van de hartd van Dr Laiureys, dat am den sahu jn-d emokrati-sohen inihoud wel den bCjvail van sommig- po-Litiekers zal bahalen, maar waartagen wij ans des te meer moeten tegen veirzettein. Troaiwena de toekomstige watgevecade macht van Vlaanderen beikommert aile politiek-sfenkende Vlaiming'em. : behaive van de leuke wensdhan onizar extramisfcen die ons graag een t'-'en- of iwintigjarig militaire diikta/buur zouden opdringan am hunne poSltieik van tyrannie te kunnen doordrijven, hebben wij onlaings kannis gemomen van het programma der nieuwe Vlaamsah-Nabionale Partij, dat door zdjn tageoistrijdige stallingen dechts de mossel- noch vischmaninen kan bevredigen. Dr Laureys zoakt dus oak naar de bfste wetgeveinde maoht en traçht ons te overtui-gian van de dagelijkiheid van zsjn stelsel. H et schijnt on,s noch tans, dat schrùjver wet-geving en bestuur niet good weet te omdeçr-soheiden. Indardaad, in den loop van zijn artiikel, wii hij een tweedle Kamer geetioht zien, bestaande uit- afgevaardigdein eener Vlaamsahgezindle wettedijk erkende parti] ( ?), die zou balast zijn met het onderzoek der watten over taalregedliing uitgaande van de eerste Kamer, « en ze goedkeuren of ver-and#ren »; ze zou verder betlast zijn met het opstellen en uibvoerein van nieuwe taaiver-ordeniinigen en met het toezidht over de stipte nakoming der taalwetten. » Afgazien van het fteit dat in een toekoonstigan Staat Vlaanderen, het Nederlandseth naturarlijk de aeniga amibtelijke taal is, is een tweede Kamer dan toch omsnoodg aangezien de versahlillende ministeries bestaan om de wetten te doen naleven en het bestoiur te regpien. Dooh dit is «léchés bijzaak. Het bijEOtiiderste en ook gervaarlijkste punt van Dr Laureys opstei ligt aldars. « De ge-jonde deanokratie ' niet aâtijd deze die den yolksizin het meest vl'eit », zegfc de sohrij-ver. N«-taxurlijik, r aar heit wezen dear deino-krartiiie bestaat niet in het _ vleien van het volk, dat doet de deanagogie. Al is nu de lijn tusschen beiden niet zeea- dik en daar-door 'diikwijls overschreden — vôôr den oor-log haidden wij in ons eigen land en Mj onze .buren voorbeelden te over —, toch dienen hier ook d>J begrippen giesoheiden te worden etn mag het (.ene voor het andere niet go-brui'kt worden. Dr Laureys verwerpt » elk stelsied, dat de w«tgevende macht doet berusten in de han-dfen van het kapitaai! en van d'en aded, van den anderen kant, zegt hij, kunnen wij ons niet aansiuiten bij de strekkinigen dier pariàjen, die aan de vofemassa een oiubegrensde maciht wiililen overlaten. » Hij zoekt dus een middenweg tusscnen beide uitersten door hem zeeir vaag omsolireven. Zulke weg is te vinden in » zulkdanog stelsel, dat aan de-aen, die door verstamdelijke ontwikkeling het meeat gesohiikt zijn om de leiding van h©t lanid op zich te nemen, een mi'/'iumaan-deel in de uitoefening der wetgevende macht verzekert. » De volksverf egenwoordigeïis zouiden verkoz'n worden bij algameen en enk^etlvoudig ssbemr©cht door twee klaasen van k'iezers. De eerste klas zou-bestaan uit allé Vlamingen d'e eetn d:ipJoma van hooger stodieis bezitten. Zi; zouden de hedît der ver-fegenwoordigers verkiezen. De tweede klas zou aile andere Ylamngen omvatten. Voor de 1° klas moeten de verkozenen ook ge-diplomeerden zijn, aangeziea voor de 2e klas geen bijzondere voorwaarden geetefld zijn, mag m'en gerust aanneinen, op grond van vroeger ervaringen, dat de Kamei' biica uit-sluitend ui't gedip'loraaerden z*u bestaan. Spotters auOilien seffens doen opmerken dat TniiWr stelsel hoegenaamd geien verandering zal brengen, daar tôt acg toe de Kamers bijna uitsiuite>nid door gedipLo aeerden sa-menigesteld waren Vm dat sij nocibtans, Dr Lam'eys geeft het stilzwijgend toe, heel sleaht werk leverden. Boveindien, wij be-twijMen sterk of de bevoegdheid het monopolie der gediplomeerden uit is; allen ken-Dien wij ;n onze omgevin^ ee - heele boel gediploimeerden, >ïn's politiek inziciht verre beneden het gezond verstand van een een-voudiigen hanidwerkman staat. Daa.ren'bovein de gediplomeerden zullen altijd een kleine minderheid zijn, die dus v e] gemakkeiijer zal kunnen beinvloed worden dan de groote massa. Dr Laureys mag niet vergebt dat het de hooge f inaacie ea de groot nijverheid zijn die regeeren, natu/urlijk niet in absoiu-ten zin, maar z j inspireeren toch de maoht-hebbers, het zij rechtstreeks of cvnrecht-streeks voor de omg'eviaig waai-in die macàt-habberis geleetfd hebben en die hen in hare kdauw-en vastbondit, door opvoeding, levens-wijize, vriendenta" g, godachten, enz. Weil-is-waar is de St^t, op zijn beurt, niet van aile invloed ontibloot. Wij zouden geen so-ciaiisten zijn indien wij niet veizeacer-1 waren dat het mogeilijk Mil zijn, met behulp der Staatsmaoht, te zamen met de hiervormmg in de produktnew'jize, de maatsahappel.vKo en politdetke verhoudingon te veranaeren. Waiet-temin is h°ft onweerlegbaar — Léo Picard heeft het ûlaaigs nog zeer juist gezegd dat de Staat zijn maoht ontieent aan onpo-litieke faktoren : kea'k, kapitaai, iu. /ed'heid en handel. Indien dus het atedseû van Dr. Tjau-reys moeat aangenoanen worden, zou het kapitaai de maoht in hanidien blijven houden, sbedsel waartagen de schrujver zuctli in het begin van zij artikeJ verzet heeft. Het « Ao'ciMa ploutoca^a1 iao » zou meer dan ooit waar zijn. Voorzaber zou het kapitaai geaiingenen invloed kunnen uitoefenen op ware gedeerden dan. op «loodgewone gediplomeerden, die met hun diploma niet daarom de bevoegdl.eid bezitten, toah zouden die wffjizen ook on-rechtstreeks beïnvload worden. Daarbij denkt men dan dat de geleerden ook aitijd de besten zouden verkiezen om naar de Ka mer te stnren of zouden zij ock niet, zooals aile groepen, gahoor^amen aan de wetten d'ear psyohotlogie der menigte, vastgesteld door een Tarde, Sighedie, Ledsôn, Visser, emz. en daa-rdoor ook diegenen verkiezen die het weUsprekendst zijn, of de schoonste beJofteri afleggen, of detzeïfde speci-aliteit beoetSeaien, of vrianden of vrlrends-vriendan zijn 1 Ook de geleerden zi'jn menschen en detelen dusdanig in al de deugden, maar ook in al de ge-breken den mensohen eigen. Trouwens, van Soion af tôt Bertiieilot zijn wij door een masàa geiéerden geiregeerd gewai'dea-i : het ging er niet te bet-er om. Ook in Patagonië, waar de Jezuïten de meesters warein, is dit stelsel ondeugde'ldjk gebleken. Da.areniboven, het steâ'sel is niet ciemw : van Piato over Spinoza tôt P.enan hebben de wiijsgeeren aitijd de uitoefaning der regeering door wij-zem en geleerden oorgestaan. Renan stelde o.a. voor in zijn werfc : « La .Réforme intellectuelle et morale » : « Former par les universités une tête de société nationaliste, régnant par la science et disposée à laisser périr son privilège au profit d'une fouie ignorante... en même temps élever le peuple, lui jnspiirer, avec l'aide d'un bon ole-rgé dévoué à la patrie, l'acceptation d'une société supérieure, le respect de la science et de la vertu, l'esprit de sacrifice et dévouement, voilà ce qui serait l'idéal. » Wij wilen hoegenaamd niet den sohijn vea-wekken, ais zouden wiij tegein de geleerden of gediplomearden gekamt zijn. Waar zou de webenscihap meer gehuldigd worden dan bij de socialisten 1 En hebben wij niet bij de gediplomeerden onze beste medewemkers tôt ontvoogiding der werkeede klaa 1 Wij zien dus heel goed het nut in van een m.tgebreide medeiwerking van geleerden, miaar wensolien dat ailes op zijn plaats sta. Dr. Laureys sohijnt hier ook het onderscheid tussichen welgeivende en bes.tuurlijke maciht te miskennen. De gedipionieerd'en zijn op hun plaats in de ministaries waar zij raadge-vendo sitem hebben en vvaar beter naar hun raad zal geluisterd worden. Ook wel in de Kamer, maar niet daar binnen gebraohl op de wijze, die dr. Laureys ons voorstelt. Zfijn sheu'seil is reaktoncair, het w:l ons sinds lang verworpen gedaoh^en opnieuw doen aanne-men, het zou binnen korten tijd de heer- . sahappij der ' priesters, de tiheolki-atie, ver-wezenlijken. Wij gaan naar de toekomst heon, over de graves, zooak een® Goethe aan Eckermann zei. Wat wij voor Vlaanderen willen is heb on-duibbelzinni:g demokrabisah rogiem, niet aileen met algemeen kiesrecht, maar ook' met alçeaneein stemreaht, want daar in ligt liet'wezeu der demokratie. Als het geringe volk tot-nog-toe zoo weiaig de waarheid in-ziet en geen gezond oordeel kan vellen, is het niet omdiat men het altijd onwetend heeit gehouden met de belangrijkste staata-aangalegeoheden men sleohts toediafc gis-siingen te maken 1 « De regeering moet door allen worden mtgeoefemd, zegt Spinoiza, zoo-dat hare macht uiteraard onbeperkt is, wat aigenlijk de hoofddeugd en het wezen van eslke regeeiring is, en eindeiijk l^eeft (saen de meeste zekerheid dat allen zullen belang stellen in het beiang van den Staat of het algameen welzijn, wanneer ze zalf daarin hun eigen belangien kunruen voorstaan en behartigen. » Hat référendum zooals het in Zwitserlaad warkt, geeft ons daartoe het middel. En ait middei geven wij ter overwegting' aan allen w en de voorspoed van ons volk tar harte ligt. P. O* BELANGRUK BERICÏÏT ^ Voortaan zal het afzonderlijk nuramer vafl DE VLAH tegen 10 coatiem. worden verkocht. ★ ★ Aile mededeeliDgen voor het beh&ear en de redaktie van ons blad 2ijai te sturen aan ons nieuw adres : 120, Emiel Bockstaellaan, Laken. HET BEHx.EE. DE SOCIALISTEN EN DE VLAASyiSCHE Een sooialisbisch ondei-wijzer richt ons het verwijt de r a s s e nstrijd te zaaiaa wanneer pjleen van klassen&brijd zou mogen spraak aijn; dat is toch reads ' keniiieiikenu en var'heugiend voor ons dajar wij thaais vaststelen mogen hoe onze poigisnigien wor-dan najgegaan. Eerst vrag'en wij edhtter aan onze parti}-leiders waarom zij die zootgazegd de « rij-kamaasklas » bestrijdem, gadurig en ovaral de vooi'keur geven aan heib Pransah, de « rijkamansfeaal », de taal van kastealheansn en fabriekbezitters. » Waarom zij het VlaanisOh, da » aimeaniaus-taal », de taal van werkman en baer, met zoovael m'inadhbinig bejagenen ? Door hare inri'ohiting zialwe is Brusisiel en voorsbedetn onze partij door en door Fransah. Niât allaen op de gave'ls van de magaaijnan en lokaan van de voikhuizen, b. v. te JVIo-lenbaak is ailes Fransah maar ook op de vergaderingen gabeurt ailes in de taal van de volksuitbuiters an niât in dteze van de belaDigihebbeaden. Te veel waalsdhe advokaten en fransohge-zinde rijke haerejii houden ons volk dàan vemadercoden toestanid. Uit hun handen v.'illan wij de leiding ovarbrengen in deze vao ware volk sananman die de volks-taal maohtig zijn omdat zij uit die klasise gesproben zijn en er al de bahoefben vain begrijpen. Onizen briefwisselaar ver wij zen wij naar de voilgende woordein van Fredterik Van Ee-den : « Het is goed oanziolit'g te zijn, geamaitâgd ein hoffelijk, maar betar is 't dit allas niet tie zijn dan het te zijn ten koste vain waar-adhtigheiid on oprechtlhaid.... Daarom da/n liaver ruzie en gaharrawar, pijn en veme-dering, sohimp en spot, dan een omzielhtg aparan van wat niet gaspaard kan wordem zonder valscihlhei.d an onzu'iverhaid.... Kl&puit dan ldeiver,- 't kan wat lijden. Wij hebben allen ons deel gahad an zijn daar niât minider om gr^worden ! » Eans de overmacht van de frarnschigezindo socialisten onzeir vofeihuizen gabro&an ko-men wij weer door candrachtag samieniwarT ken van alla scalalistisahe Vlaaningen, ger-trouw geiblevein aan eigen taal en volfcsiaard, in het strrjdperk tegen de verdrnkikinig, voor de bevordaring van de stoffelijke en geeste-lijke belangen van onze klasse. PBOLO. ' SOCIAAL-DEMOKRATEN leesi en verspieid "DE VLAM,, Ze ijvert voor eea spe^dSîgom ea eerïij-ken vrede, en veï-dedîgt de beïangen v^ri ojaderdrsïkfc© praletariaat. Een Boek Ellende. ii ix Hat werk van verschrikkmg dat de Oneu.«fef) heéft gedavard komt zegeten we uiiit aan hart vol lieède voor ons volk. Hij is er in te zien als een befaajmd ganaasikunidige, die de be-fematting in die ziekenihtiizen vasitsrtelt en ken-baar maakt aan zijn madaweirkers. Hij toonjt er dan oorsprong % t aan, dan woaker, dte( rampzaiiga alende en de onvenmijdeliijke gc-volgt'n. Hij wijst op de bronnan en de oor-zaken van de folterende geesals en weet wia en wat ze veroorzaafct en varsipraidt. D'och hij heeift geen haat tagen diazen, die baamet-tan, omdat de kwaai Heeft aan de zwakta der menschheid zalf. Ook de Cneudt heeft geen miasima-haat.. Hij kan bladen an hootfdsbukfcen Lang, ja, zijn heel praohtiigan arbeid af doen zonder te vloakan of te verdoemen. Wanneu hlij-alzoo op de tafel der onbloding geheel Groot-Brussal, zooals hat besmat wordit en var-kankerd, geheel het volk, zooals hat aam-bor&tig daar aan de voeten van zijn slaven-hailers iigt, die het tôt zich op tiHan om hati beber te kunman dienstbaar mafcan en uitr buiten door d© vreem.de taal, dan laat h1^ geen haat blijken. Wanneer hij, tôt in de pumtjaSi raeksian geballan opgeiaft, die beWijzen dat zelfs heft mieest varfranselht nest van Groot-Brusseil, ja, van gansah Vlaanderen, Elsena bij naine, nog imimar in de grootie meetrdenheid van ' zijn bevblfcing Vlaamsoh" is en valt o<p hetti féit dat dooa' dweepende gameantaraden,; trouwlooze opzieners, blind gezag, aelfs v®J3 \wn BjTiiSsel gawoiie dorpen d'ooti- de anisto-i ' kratie mat verfransahing wonden besmat ein. daar alzoo gariscihe scharaa van kindarien miawassig w Jr&'eil, daà nog. haat h j de Letu len n'iet vail ons volk."Hij kan somis glimla« cheai, wanneer de lazar. vloakt tiagen onza varwaiten vijandlein. Hij zegt en bewijst dat er kânidierian zijn, die niât maar met hun oudars lîunnetn spra^ ken. Wie daarvan oortzaak is, bewarten wij, moest, als misdadigei', uit elk bastiuur worden verbaninan. De Cneudt maakt deze doo-d)e kindaren voor ons naakt, Mjikil weer naar ons op meb een glimladh, die zijn wotade be, diwingb, en gaat voo.d met de ontladiirag van ailes wat badorvian, ver&tikit, raddaloios ver-loran is. Kosbbara gavie voor aan beizield en gee®t-driftdg sohrijver als hij is. Want niât alleem haat hij noah VValon nooh Fransch'ela'ajrs. H:j roert maar dian eans het barb der V/a-len, door hun te vragen hoellang zij derge* lijk lot, als dit dier Vl'amiingan, zotnder waar^ sitand en opstand duldea zouden. Betar dan haten doet de Gneudt. Zijn kalmte laat ham besobi'kken over gansdh zijn heldarheid van goasit en derakan, zooialis hi| beide noodig haaft om weermiddalien en ge-, nezing te f>ezorgein aan hen, die doodigaan zonder het te weben , zooals een van kou ver-kleumde bij wintarnacht zijn laven ~ laat laagis de ved'dlstiraat, waar. hij vain uiitpuittmg is neergaval'len. Geheel Vlaanderen moet dit boek lazeni Daarin ligt opatand te smieulen. Opstiaaiid is het bagin van de grooitste heirvormingan. Dit boak moet vertaald worden in 't Fransch en moast over de granzen kunnen gaan naar; Havere, waar men te vaak julbelt oivar da naasite bei-ugkomst van de baulan van VlaanH danen. Dib boek moab naar DuiibscMand gaan,, in 't Duitedi.. Daar moat hat in hamdein ken mien van onze sooàaal-damokraten, die nog niet «ans wetan hoe hun partijgeniaoïten al-f hier, zij dia aiktiivistisah doan, bibbe'rant tagenover hun onwetendheid. Wie dit warik in zijn kop heeft en met) aiktief als Vlaming optreedt, is voor onS eeai erg-ate vijanid. Wie in Duitsclhlamid eni e'idqrs dai'gediïjk betoog madevoalt an nog • niet begrijpt dat an hoe Vlaanderen lijdb an doodzakt door geasbesMjitpiutti'nig en var-s basibai-ing, neeft misschien gavoel voor den geldzak, dooh niet voor hat Gtemaansche dappeire volk, dat immer zal op de voor-posten moatan staain teltans wanneer bij de Koordzee de oorlog zal luitlbrelkien. A vie vergeab alzoo dat Vlaandenen's zelf-i standigheid, tôt haar volste wezenlijkhe'd in aile vertaMcingen van kraohtuiting geko-men, meer dan ooit onontb'eeriijk is voor heb leven van Vlaanderen zalf, zoowed als vooi hen wier borstwaer het in de toekomst maar. dan ooit wezen zal 1 Stevein BOERSi£j.\.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Er is geen OCR tekst voor deze krant.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Er is geen OCR tekst voor deze krant.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Er is geen OCR tekst voor deze krant.
Dit item is een uitgave in de reeks De vlam: socialistisch weekblad behorende tot de categorie Oorlogspers. Uitgegeven in Brussel .

Bekijk alle items in deze reeks >>

Toevoegen aan collectie

Locatie

Periodes