Het volksbelang: orgaan van het Liberaal Vlaams Verbond

458 0
14 februari 1914
close

Waarom wilt u dit item rapporteren?

Opmerkingen

Verzenden
s.n. 1914, 14 Februari. Het volksbelang: orgaan van het Liberaal Vlaams Verbond. Geraadpleegd op 25 januari 2021, op https://nieuwsvandegrooteoorlog.hetarchief.be/nl/pid/zg6g15w107/
Toon tekst

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

A cht en veertigsie jaar Zaierdag 14 Februari 1914 * intimer 7 fr. 5-00 k met de po#t bettcM. Ï8BB NOQRD-NEDERLAND franco S gf. 25. &€ «Smaaeinentspriji il fam)> ixtulkut. 4.a. a k o »<Hff » » *•* dratftesî' IjSMT vA VOLKSBELANG fr.8-00 '& jun, k*'( s»ïi éwKtaf i ïeoReegi-sEieuÈS t*«BCO S gf. s®, Êe *U»»ea4itB«ç«^5 fo ?»««£. kittaafe»? , mv TEESGHIJNENBE ELKEN ZATEEDACI Afzonderlijke m r« xijn te bekomen bij AD. HOSTE, Galgenberg en bij AD. HERGKENRATH, Veldstraat 47, te Gent, en bij aile gazetverkooi ers, tegen 10 cent. BUREEL VAN HET BLAD : G^algenberg;, 25, te O-esat. Aile mededeelingen, brieven, handschriften. enz., vrachtvrij te sturen Aan de Redactie van hel Volksbelang, Galgenberg, 23, Gent. Inhoud : De Vlaamsche Amendementen. — Protest-meeting te Gent. — Gaat het herbeginnen ? — In ons honinklijk Stamhuis. — Zich verzetten en zich niet verzetten — Van ailes wat uit Noord-Nederland. — Uit de Hoofdstad. — Liberale Associalie. — Kunstfeest in het Algemeen Neder-landsch Verbond. — In 't Zal wel g aan. —Wiilems-fonds. — Vereeniging voor beschaafde Nederland-sche Uitspraak — Hooger Onderioijs voor het Volk. —Tooneelkroniek. — Muziekondertvijs voor het Volk.—Liederavonden van het Willetns-fonds. Onze Tijdschriften. — Iiunst- en Letternieuws.— De Vlaamsche Amendementen. Het gekonkel Nobels-Woeste-Schollaert-Destrée in zake de Vlaamsche amendementen aan de Poullet-wet zal in ieder geval dit voor-deel hebben gehad, dat het op vele plaatsen de Vlamingen heeft wakker geschud. Het zou te veal rnimte innemen, moesten wij al de protesten afdrukken, die ons na het verschijnen van ons laatste nummer werden medegedeeld. Dergelijke proteaten gingen, onder meer, uit van de Vereeniging der Vlaamsche Letterkun-digen (2* lijst), van den Bond der Vlaamsche Rechtsgeleerden, van de Vlaamsche Conferentie der Balie van Gent, van den Antwerpschen Tak van het Algemeen Nederlandsch Verbond, van het Verbond der Vlaamsche Maatschappijen van Antwerpen, van het Algemeen Bestuur van het » Liberaal Vlaamsch Verbond », omvattend afgevaardigden uit al de arrondissementen van het Vlaamsche land, met inbegrip van het arrondissement Brussel;ook van de Antwerpsche Afdeeling van den Algemeenen Belgischen Onderwijzersbond. Dit laatste protest zegt o. a. : » Uit een opvoedkundig oogpunt beschouwd is het een ketterij op te jeugdigen leeftijd een tweede taal te willen aanleeren. Het kind moet zijn eerste onderricht krijgen in de moedertaal, de taal waarin het denkt, voelt en leelt. « Van de handhaving van dit principe hangt voornamelijk zijn latere ontwikkeling af. » Slechts wanneer de geest genoegzaam be grippen heeft opgedaan in de moedertaal, mag men er aan denken de studie der tweede taal te beginnen. » Is overigens de verstandelijke minder-waarde van het Vlaamsche volk niet voor een groot deel te wijten aan de tweetalige opleiding? * De geestelijke herleving van onien volks-atarc hangt af van de stemming der voorstellen Franck-Van Cauwelaert-Huyamans, Twee belangrijke proteatvergaderingen moeten vooral vermeld worden : de zitting, Zondag in de Soheldestad belegd door den Antwerpschen Tak van het Algemeen Nederlandsch Verbond, en de meeting, Dinsdag in de hoofdstad ingericht door de Vlaamsche Wacht van Brussel. Te Antwerpen, waar de heer Max Rooses ▼oorzat, spraken de beeren Wildiers, Alberic De Swarte en advocaat Van Roy. De " rerraders » kregen er van den eerste harde waarheden te hooren. » Over boord ! « riep de tweede uit, en de vergadering stemde luidruchtig met hem in. Uit de redevoering van den derde nemen wij het volgende over : « De Miomandre doet in de « Revue de Belgique « helder uitschijnen dat de twee aan-genomen bepalingen beteekenen : Franschspre-kende Belgen in Vlaanderen kunnen erFransche i scholen hebben, gemeentescholen, aangenomen of aanneembare, met recht op loelage, dus, Vlaamsche en Fransche scholen op gelijken voet in Vlaanderen. In den Brusselsoheu om-trek en in de tweetalige gemeenten, zooals : Antwer(.en, Gent, Leuven, Mechelen... mogen | de Vlaam«che kinderen Fransch oni erwijs ontvangen en zelfs dan, wanneer zij geen Fransch kennen ! » Proficiat, Vlaamsche volksvertegenwoor-digers, die dat hcbt gestemd 1 " De handhaving van deze wet beteekent een ontzaglijke versterking van de verfransching in Vlaanderen, den genadeslag van onze Vlaamsciie nationaliteit ! " Wij zullen het niet gedoogen, wij willen Vlamingen blijven en zijn bereid het te be- ' wijzen 1 » Eene dagorde werd aangenom, waarin het ; amendement Franck-Van Cauwelaert-Huysmans > de eenige juiste oplossing wordt geuoemd en ; gezeid wordt dat het beter ware aile amende- ! menten en bepalingen nopena het taalgebruik te j verwerpen, dan een atelsel in zwang te brengen j dat in de praktijkop een warefopperij van het j Vlaamsche volk uitloopen zou. Er werd ge- j vraagd dat bij de tweede lezing in de Kamer, ! de afwijkingen van den regel: in het Vlaamsche j land inoedertasil-voertaal, tôt Bruaael eu vjor-steden zouden beperkt blijren en bij koninklijk of ministerieel besluit geregeld worden. Al de liberale volksvertegenwoordigers van Antwerpen hadden aan de inrichters van de meeting eenen brief geschreven waarin zij zeggen dat zij de stemming van eene bepaling in den zin van het amendement Franck-Van Cauwelaert-Huysmans als het onbetwistbaar recht van de Vlaamsche bevolking aanzien. « Zoo was overigens — schrijven zij — de bedoeling en de tekst van het amendement Pécher. Zoo ook hebben wij eensgezind gestemd bij de eerste lezing ; wij zullen hetzelfde doen bij de tweede stemming, en rekenen ons daarbij geen andere verdienste toe dan getrouw te blijvea aan ons programma, wat de eerste plicht en de eer is van elk politiek man, « Op de meeting te Brussel, waw de hear Juliu* Hoste voorzat, werd het wooid gevoerd door den heer Alberic De Swarte, pastoor Hugo Verriest en den heer A :gust Vermeylen. De eerste zette uiteen welke opvoedkundige misdaad er te Brussel gepleegd wordt. Elf per honderd der leerlingen, zegge 1300 in 't geheel, zijn drie jaren ten achter in h un studiën. Van al die achterlijken zijn er 10*/. Franschapre-kenden en 90 °/„ Vlaamschsprekenden. i)it legt ailes uit. iMoest het onderwijs te Brussel op gezonden pedagogischen grondslag ingericht zijo, er zou maar weinig overblijven van die 90 % achtcrlijke Vlaamsche kinderen. Het Brusselsche stelsel leîdt tôt niets anders | dan tôt het onUlaamschen der kinderen ; zij | kunnen per slot van rekening noch Fransoh f noch Vlaamsoh, alleen Beulemansch. Wanneer Woeste, riep spreker uit, sameu-gaat met Destre'e, welnu, dan gaan wij, Vlaam-sche socialisten, hand in hand samen met pastoor Hugo Verriest. Laat ons eensgezind staan tegenover de eensgezinde Franschdolle reaktie. Opwekkend was het woord van pastoor Hugo Verriest. Den dag van morgen kunnen wij verliezon, zei hij, de toekomst nooi Indien men nu moest stemmen over Vlaams of Fransch, dan zouden onze menschen eenpai roepen : Wij vragen volledige rechten voor 1 Vlaamsche volk of... — een pastoor mag d niet zeggen, maar — of wij werpen u al zamen buiten ! De heer Vermeybn was er fier op, Flami gant te zijn, énergumène, forcené. In dezen ti bestaan er maar twee soorten van Vlamingi meer : de zoogezegde « énergumènes » en < platbroeken. Er zijn twee punten waar volstrekt niet m: op-'oegege»en worden : 1* Moedertaal moet de voertaal zijn zond de minste afwijking ; 2° Wij moeten waarborgen hebben voor d< grondslag waarop de moedertaal zal vastg steld worden. Er zijn te Brussel kinderen wier moederta het Fransch is en anderen wier moedertaal h Vlaamsch is. Waarom dan niet klassen m Nederlandsch als voertaal, waarin men op ti en stond zorgen zou voor behoorlijk onderwi van de Fransche taal, naatt klassen met Franst als voertaal ? Dat eischt de gelijkheid, en i eenvoudige redelijkheid. Maar die uitzo deringsmaatregelen hebben hier geen and do^l dan de ste'selmatige verfransching van wat in Brussel nog Vlaamsch is. Bedenkt het we!, riep de radenaar uit : m staan hier voor geen vraagstuk van onderg schikt belang, maar voor het nationale vraa stuk zelf. En dat staat boven aile partijei politiek. En daarom zeg ik u, in het voile besef y s den ernst mijner woorden : laat u niet te doode opschrijven, geeft ditmaal niet toe, gai tôt het uiterate. En worden we toch overwonne door de samenspanning van domheid en ha; en arglist en lafhartigheid, het worde dan c oorlog,zonder meedoogen en zonder genade, c oorlog die niets meer ontzieten niemand spaar de onbarmhartige strijd in de verkiezinge tegen wie ons verraden heeft, tegen al wie nii in deze zaak met ons is, welke ook de dienste mogen zijn die bij zijn partij bewezen heeft. Het worde de oorlog, de tweedraeht en c scheuring in iedere partij ! Het gaat hier om iets hoogers dan den vrec in de partijen. Wat wij verdedigen is ons b< staan zelf 1 Wij zullen ons niot laten kap( maken. Zelden, schrijft ons een vriend uit de hoofc stad, zelden hebben wij zulk eene ontplofBn van f^eestdrift bijgewoond als na die woorder Het was overigens een eenig schouwspel : c socialist De Swarte naast den ouden pastoc van te lande, opgekomen om een opvoedkundi belang, een volksbelang te verdedigen, dat d vijanden onzer taal door beheadig gekonki getracht hadden te verraden, maar dat zij te slotte zullen moeten waarborgen, plus pa force que par amour. . * * 4e Hoe staan nu de kansen van de Vlaamsch smendementen bij de tweede leziug der Pou! let-wet ? Tusschen de « Nobelsmannen » (de heere Nobels, Lefebvre, Verachtert, Debue, D Meester, Thienpont, Van Brussel) en de ooi spronkelijke Vlaamsche katholieke groep (d heeren Van Cauwelaert, Van de Perre, Borgi t ! non, Henderickx, Gielen, Peel, Ramaekers) oh werden onderhandelingen aangeknoopt. ig . Men schijnt het e«ns te zijn geworden over let [ eenen tekst, die de tweetalige gemeenten, waar at j afwijkingen aan de wet zullen geduld worden, te ' beperkt tôt Brussel en voorsteden en gemeen- l ten, aan de taalgrens gelegen. n- Afwijkingen zouden enkel bij ministerieel jd besluit, in het Staatsblad verschijnend, kunnen )D toegestaan worden, ie In Brusgel en in de tweetalige gemeenten zou, in de scholen, voor de Vlaamsche kinde-tg ren het Vlaamsch de voertaal van het onderwija zijn, de eerste twee jaren. In de volgende jaren sr zou het Fransch de voertaal mogen zijn voor Vlaamsche kinderen, in sommige vakken, doch sn zonder dat het aanleeren der moedertaal er door e- gehinderd worde; daarom zou nooit minder dan de helft der vakken in het Vlaamsch mogen b1 onderwezen worden. et Op het oogenblik dat we dit sohrijven, weten st we niet juist welke formule er gevonden werd jd om te weten wie de moedertaal zal vaststellen, js en welk onthaal het ministerie aan de gemeen-ih sohappelijke voorstellen zal voorbehouden. le Er werd trouwens een nieuw amendement 0- ingedient door de heeren C. Huysmans, Buyl, er Anaeele, Persoons, Vandervelde en Royers. al Maar we meenen toch dat de regeering aan den rechtmatigen eisch der Vlamingen zal moe-ij ten toegeven, tôt apijt van Schollaert, Woeste e_ en Deatrée. 1- PROÎESTMEETING TE GF.NT- Maandag, IG", te 7 1/2 uur 's avonds, wordt n in de Beurs, Kouter, door het Nationaal Vlaamsch Verbond en den Gentschen Tak van het Algemeen Nederlandsch Verbond eene 1 volksvergadering be'egd, om protest aan te teekenen tegen het verwerpen der Vlaamsche 'e amendementen aan de schoolwet. Sprekers : de heeren Persoons, Camiel n Huysmans, E. Wildiers en Hector Plancquaert. Aile aanbeveling zal hier wel onnoodig zijn. n MAT HET HERBEGINNEN? le De Kat/ioliekeVlaamscheBond van hetarron-s- dissement Brussel heeft, als gevolg van een >t dagorde in zijn laatste algemeene vergadering aangenomen aan aile katholieke Kamerleden 1- uit dit arrondissement een brief geschreven, g waarbij zij verzocht worden de meening van de i. heeren Van Cauwelaert en consoorten bij te >e treden aangaande de voertaal in het lager iï onderwijs. Tevens wordt hun medegedeeld dat, g bij den aanstaanden kiesstrijd, er op ieder e meeting aan de mandatarissen rekenschap zal »1 gevraagd worden over de stemming door hen n uitgebracht, en dat men van die heeren zelf, en r niet van tusschenpersonen, een antwoord zal verwachten. Dit bespreekt een Brusselsche correspondent van de Flandre onder den titel Un Chantage e flamingant. Hij noemt den brief « une lettre com-. minatoire» en voegt er ten slotte bij : « Dans les couloirs, les intéressés ne cachaient paB n leur indignation pour un procédé qu'ils quali-e fiaient ouvertements de chantage ». Dien pour heeft zeker een zoon van Madame Beulemans e uitgevonden, maar het poer heeft hij niet uitge-:- vonden.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Er is geen OCR tekst voor deze krant.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Er is geen OCR tekst voor deze krant.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software.

Er is geen OCR tekst voor deze krant.
Dit item is een uitgave in de reeks Het volksbelang: orgaan van het Liberaal Vlaams Verbond behorende tot de categorie Liberale pers. Uitgegeven in Gent .

Bekijk alle items in deze reeks >>

Toevoegen aan collectie

Locatie

Periodes